ปรัชญาอินเดีย เล่มที่ 1.006 - ยุคพระเวท: บทสวดแห่งฤคเวท (ต่อ 3)

Title Thumbnail & Hero Image: พระพรหม, ที่มา: www.pinterest.com, วันที่เข้าถึง: 25 มีนาคม 2567.
1.
ปรัชญาอินเดีย เล่มที่ 1.006 - ยุคพระเวท: บทสวดแห่งฤคเวท (ต่อ 3)

First revision: Mar.25, 2024
Last change: Mar.31, 2026
สืบค้น รวบรวม เรียบเรียง แปล และปริวรรตโดย อภิรักษ์ กาญจนคงคา.

105 (ต่อ)

บทที่ 9

ศาสนา

1.
เราได้เห็นแล้วว่าปรากฎการณ์ทางกายภาพเริ่มดึงดูดความสนใจและได้รับการกำหนดบุคลิกลักษณะได้อย่างไร. การยกย่องปรากฎการณ์ทางธรรมชาติให้เป็นเทพเจ้าส่งผลเสียต่อความคิดและการปฏิบัติทางศาสนา. โลกจึงเต็มไปด้วยเทพเจ้าที่มีความรู้สึกยุติธรรมแบบมนุษย์ และสามารถถูกชักจูงด้วยคุณสมบัติของมนุษย์ เช่น ความเกลียดชังและความรักได้. เทพเจ้าหลายองค์ไม่ได้ถูกทำให้มีลักษณะเหมือนมนุษย์อย่างเพียงพอ และมักกลับไปสู่สภาพดั้งเดิมตามธรรมชาติได้ง่าย. อย่างเช่น พระอินทร์ ผู้เกิดจากน้ำและก้อนเมฆ บางครั้งก็พุ่งลงมาจากสวรรค์พร้อมกับเสียงฟ้าร้อง. เทพเจ้าในคัมภีร์พระเวทตามที่บลูมฟิลด์⁰¹. กล่าวไว้ เป็นตัวแทนของ "ลักษณะความเป็นมนุษย์ที่หยุดชะงัก." แม้กระทั่งเทพเจ้าที่ถูกทำให้มีลักษณะเฉพาะตัวอย่างหยาบ ๆ . พวกเขามีมือและเท้าเหมือนมนุษย์. บรรดาเหล่าเทพมีรูปร่างที่แท้จริง มีอารมณ์ความรู้สึกที่ขัดแย้งเหมือนทรวงอกของมนุษย์ มีผิวพรรณที่เนียนใส และมีเพียงศักดิ์ศรีเพียงแค่เคราที่เหมือนท่อนไม้. เหล่าทวยเทพจะต่อสู้กันและมีงานเลี้ยง ดื่ม และเต้นรำ กินและรื่นเริง. บางเทพก็ถูกกล่าวว่าเป็นนักบวช เช่น พระอัคนี และพระพฤหัสบดี ส่วนเทพองค์อื่น ๆ ก็เป็นนักรบ เช่น พระอินทร์ และพวกมารุต. อาหารของเหล่าเทพก็คืออาหารโปรดของมนุษย์ ได้แก่ นม เนย กี (ghee- เนยใส) และธัญพืช เครื่องดื่มโปรดปรานคือน้ำโสม. พวกเขามีจุดอ่อนของมนุษย์และพอใจได้ง่ายด้วยคำเยินยอ. บางครั้งพวกเหล่าเทพก็เห็นแก่ตัวอย่างโง่เขลาจนเริ่มถกเถียงกันว่าควรจะให้สิ่งใด (แก่มนุษย์ที่บูชาเหล่าเทพ).
หมายเหตุ การขยายความ:
^01. บลูมฟิลด์ - ศ.ดร.มอริช บลูมฟิลด์ (Maurice Bloomfield) รายละเอียดดูในหมายเหตุ การขยายความ 07 หน้าที่ 68 ของ ปรัชญาอินเดีย เล่มที่ 1.003 - ยุคพระเวท: บทสวดแห่งฤคเวท.
1.
2.
106
"นี่คือสิ่งที่ฉันจะทำ - ไม่ใช่อย่างนั้น ฉันจะให้วัวกับเขา หรือจะเป็นม้าดี? ฉันสงสัยว่าฉันจะได้รับน้ำโสมจากเขาจริงหรือเปล่า."¹. ในสายตาของพวกเขา เครื่องบูชาอันล้ำค่ามีประสิทธิภาพมากกว่าคำอธิษฐานที่จริงใจเสียอีก. กฎง่าย ๆ แห่งการให้และรับเป็นสิ่งที่ผูกมัดเทพเจ้ากับมนุษย์เข้าไว้ด้วยกัน แม้ว่าความสมดุลที่สมบูรณ์แบบซึ่งควบคุมความสัมพันธ์ของพวกเขาในคัมภีร์พราหมณ์ยุคหลังจะห่างไกลอยู่ก็ตาม.

พระอินทร์, ที่มา: pinterest.com, วันที่เข้าถึง: 8 มีนาคม 2569.

1.
"การทำให้องค์ประกอบของศาสนาที่อ้างอิงถึงธรรมชาติที่มีลักษณะเป็นมนุษย์ ย่อมทำให้องค์ประกอบเหล่านั้นชั่วร้ายอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้. การบูชาพายุฝนฟ้าคะนองนั้นไม่ได้ก่อให้เกิดความเสียหายทางศีลธรรมมากมายนัก แม้ว่าสายฟ้าจะฟาดลงมาใส่ทั้งคนดีและคนชั่วอย่างไม่ยั้งคิดก็ตาม. ไม่จำเป็นต้องแสร้งทำเป็นว่าสายฟ้ากำลังเลือกทำในสิ่งที่ฉลาดและชอบธรรม แต่เมื่อใดก็ตามที่เราบูชาสิ่งมีชีวิตในจินตนาการที่คล้ายมนุษย์ซึ่งเป็นผู้ปล่อยสายฟ้า เราจะตกอยู่ในภาวะกลืนไม่เข้าคายไม่ออก. เราต้องยอมรับว่าเรากำลังบูชาและเชิดชูสิ่งมีชีวิตที่ไร้ซึ่งศีลธรรม เพราะเขาเป็นอันตราย หรือไม่ก็ต้องคิดหาเหตุผลมาอธิบายความโกรธของเขาที่มีต่อผู้คนที่ถูกสายฟ้าฟาด. และเหตุผลเหล่านั้นก็คงเป็นเหตุผลที่แย่แน่ ๆ . ถ้าพระผู้เป็นเจ้ามีลักษณะเป็นบุคคล พระองค์ก็จะกลายเป็นคนเอาแต่ใจและโหดร้าย."². ตามทัศนะนี้ การบูชาพลังธรรมชาติในศาสนาพระเวทนั้นไม่ได้จริงจังนัก แต่เป็นไปเพื่อประโยชน์ใช้สอย. เรากลัวเทพเจ้าที่มีอิทธิพลที่เป็นอันตรายต่อเรา และรักเทพเจ้าที่ช่วยเหลือเราในการดำเนินชีวิตประจำวัน. เราอธิษฐานต่อพระอินทร์ให้ส่งฝนลงมา แต่กลับขอร้องไม่ให้ส่งพายุลงมา. เราวิงวอนต่อดวงอาทิตย์ให้มอบความอบอุ่นอย่างอ่อนโยน และอย่าทำให้โลกตกอยู่ในความแห้งแล้งอดอยากด้วยความร้อนที่แผดเผา. เทพเจ้ากลายเป็นแหล่งที่มาของความมั่งคั่งทางวัตถุ และการขออธิษฐานขอสิ่งของทางโลกเป็นเรื่องปกติมาก. และเนื่องจากมีการแบ่งแยกหน้าที่และคุณลักษณะ เราจึงอธิษฐานต่อเทพเจ้าเฉพาะองค์เพื่อขอสิ่งต่าง ๆ ที่เฉพาะเจาะจง.³ การวิงวอนต่อเทพเจ้านั้นเรียบง่ายอย่างน่าเบื่อ.⁴ เทพเจ้าถูกมองว่าแข็งแกร่งมากกว่าดี มีอำนาจมากกว่าคุณธรรม. ศาสนาเช่นนี้ไม่สามารถตอบสนองความปรารถนาทางจริยธรรมของมนุษย์ได้.
---------------
^1. โอเดนเบิร์ก: อินเดียโบราณ, หน้าที่ 71.
^2. กิลเบิร์ต เมอร์เรย์: สี่ขั้นตอนของศาสนากรีก, หน้าที่ 88.
^3. ฤคเวท บรรพที่ 10 สรรคที่ 47 โศลกที่ 1; บรรพที่ 4 สรรคที่ 32 โศลกที่ 4; บรรพที่ 2 สรรคที่ 6; บรรพที่ 7 สรรคที่ 59; บรรพที่ 7 สรรคที่ 24 โศลกที่ 6; บรรพที่ 7 สรรคที่ 67 โศลกที่ 16.
^4. ฤคเวท บรรพที่ 10 สรรคที่ 42 โศลกที่ 4.
1.
2.

107

สิ่งนี้แสดงให้เห็นถึงสำนึกทางศีลธรรมอันแข็งแกร่งของชาวอารยันในยุคพระเวท แม้จะมีแนวโน้มแพร่หลายในการบูชาแบบเน้นประโยชน์ใช้สอย แต่พวกเขาก็ยังคงมองว่าเทพเจ้าโดยทั่วไปแล้วมีแนวโน้มทางศีลธรรมที่จะช่วยเหลือคนดีและลงโทษคนชั่ว. ความปรารถนาทางศาสนาสูงสุดของมนุษย์ที่จะรวมเป็นหนึ่งเดียวกับพระผู้เป็นเจ้าสูงสุดได้รับการยอมรับ.¹ เทพเจ้ามากมายนั้นมีประโยชน์เพียงเพื่อช่วยให้ผู้ศรัทธาเข้าถึงพระผู้เป็นเจ้าสูงสุดได้.²

การเสียสละเป็นสิ่งที่หลีกเลี่ยงไม่ได้. ก็เพราะความรักอันลึกซึ้งที่มีต่อพระผู้เป็นเจ้าอยู่ที่การมอบทรัพย์สินและสิ่งของของตนแด่พระองค์. เราอธิษฐานและถวาย. แม้เมื่อการถวายเครื่องบูชาเป็นที่นิยม ทว่าจิตวิญญาณก็ยังถือว่าสำคัญกว่า และธรรมชาติที่แท้จริงของการเสียสละก็ได้รับการเน้นย้ำ. "จงกล่าวคำพูดอันทรงพลังต่อพระอินทร์ซึ่งหวานกว่าเนยหรือน้ำผึ้ง."³ ศรัทธาหรือความเลื่อมใสในพิธีกรรมทั้งหมดเป็นสิ่งจำเป็น.⁴ พระวรุณเป็นเทพเจ้าผู้มองเข้าไปในส่วนลึกของหัวใจมนุษย์เพื่อค้นหาแรงจูงใจที่ซ่อนเร้นอยู่. เมื่อค่อย ๆ เข้าใจว่าเทพเจ้ามีความเป็นมนุษย์มากเกินไป พวกเขาเหล่ามนุษย์จึงคิดว่าอาหารมื้อใหญ่เป็นวิธีที่ดีที่สุดที่จะเข้าถึงหัวใจของพระผู้เป็นเจ้า.⁵

มีคำถามที่ถกเถียงกันมากเกี่ยวกับการบูชายัญของมนุษย์. กรณีของศุนศเศปะ⁶^,01 นั้น ไม่ได้มีการบ่งชี้ว่าการบูชายัญมนุษย์ได้รับอนุญาตหรือได้รับการสนันสนุนในคัมภีร์พระเวท. เราได้ยินเรื่องการบูชายัญด้วยม้า.⁷ แต่แม้ในเวลานั้นก็มีการประท้วงต่อต้านสิ่งเหล่านี้ ในคัมภีร์สามเวทกล่าวว่า “โอ้ เหล่าเทพเจ้า! เราไม่ใช้ประโยชน์จากการบูชายัญ เราไม่ฆ่าสัตว์เพื่อบูชายัญ เราบูชาโดยการท่องบทสวดศักดิ์สิทธิ์เท่านั้น”⁸. เสียงร้องแห่งการต่อต้านนี้ถูกหยิบยกขึ้นมาโดยอุปนิษัทและสืบทอดต่อโดยพระพุทธศาสนาและศาสนาเชน.

การบูชายัญเป็นพิธีกรรมขั้นที่สองของศาสนาพระเวท. ในขั้นแรกเป็นการสวดมนต์ธรรมดา. ตามที่ปรากฎในคัมภีร์ปาราศระ สมฤติ^02. เราพบว่า "การทำสมาธิในกฤตยุค. มีการบูชายัญในเตรตยุค มีการบูชาในทวาปรยุค และมีการสรรเสริญและการสวดมนต์ในกลียุค."⁰³.
---------------
^1. ฤคเวท, บรรพที่ 10 สรรคที่ 88 โศลกที่ 15; บรรพที่ 1 สรรคที่ 125-5; บรรพที่ 10 สรรคที่ 107 โศลกที่ 2.
^2. บรรพที่ 1 สรรคที่ 24 โศลกที่ 1.
^3. บรรพที่ 2 สรรคที่ 24; บรรพที่ 6 สรรคที่ 15 โศลกที่ 47.
^4. บรรพที่ 1 สรรคที่ 55 โศลกที่ 5; สรรคที่ 133 โศลกที่ 5; บรรพที่ 1 สรรคที่ 104 โศลกที่ 6.
^5. "พิธีกรรมใน (มหากาพย์ของ) โฮเมอร์นั้นเรียบง่ายและเป็นแบบแผนเดียวกัน (เช่น อีเลียด และโอดิสซีย์ เป็นต้น). ประกอบด้วยการสวดมนต์พร้อมกับการโปรยเมล็ดพืช ตามด้วยการเผาสัตว์เพื่อบูชา. ผู้บูชาจะนำเนื้อสดส่วนหนึ่งไปชิม แล้วนำสัตว์ไปเผาถวายทวยเทพ. ส่วนที่เหลือจะนำไปรับประทานเป็นงานเลี้ยงพร้อมไวน์มากมาย" (แฮร์ริสัน: ขั้นตอนแห่งชีวิตของชาวกรีก หน้าที่ 87-88). พระอัคนีเป็นเทพเจ้าแห่งการบูชายัญที่สุดในภารตวรรษ. เช่นเดียวกับในกรีกโบราณ. ไฟได้นำพาเครื่องบูชาจากโลกไปสู่เทพเจ้าบนสรวงสวรรค์. สิ่งทั้งหมดเหล่านี้ไม่มีอะไรเลยที่เป็นเอกลักษณ์ของภารตะ.
^6. ฤคเวท, บรรพที่ 1 สรรคที่ 6 โศลกที่ 24^.

7. ฤคเวท, บรรพที่ 2, 3, 6, 7.
^8. บรรพที่ 1, 2 สรรคที่ 9 โศลกที่ 2.
หมายเหตุ การขยายความ:
^01. ศุนศเศปะ (शुनशेप - Śunaśśepa - ภาษาฮินดีจะออกเสียงว่า - ซูนาซซีปา) - คัมภีร์ศางขยานะ เศราตะ สูตร (शाङ्खायनश्रौतसूत्र - the Śankhāyana Śrauta Sūtra หรือ Śāṅkhāyanaśrautasūtra - SSS) โดดเด่นตรงที่อุทิศส่วนสำคัญให้กับตำนานการบูชายัญของศุนศเศปะ โดยพระฤๅษีวิศวามิตรมีบทบาทสำคัญในเรื่องเล่านี้ ทำหน้าที่เป็นปุโรหิตศักดิ์สิทธิ์ คัมภีร์ระบุว่าเรื่องราวการบูชายัญใน SSS นั้นคล้ายคลึงกับในคัมภีร์ไอตเรยะ พราหมณะ (ऐतरेयब्राह्मण - Aitareya Brāhmaṇa - AB) มาก โดยมีเพียงความแตกต่างเล็กน้อยในด้านถ้อยคำ ในการบูชายัญนั้น ศุนศเศปะถูกกำหนดให้เป็นเหยื่อ แต่การแทรกแซงของพระฤๅษีวิศวามิตรช่วยป้องกันไม่ให้เขาถูกบูชายัญอย่างสมบูรณ์ ต่อมาพระฤๅษีวิศวามิตรรับศุนศเศปะเป็นบุตรบุญธรรม เปลี่ยนชื่อเป็นเทวราตะ (देवरात - Devarāta). และยกย่องให้เขามีตำแหน่งสูงในครอบครัว ทำให้เขากลายเป็นที่รู้จักในฐานะกุศิกะ (कुशिक - Kuśika - เป็นมุนีที่ปรากฎในศิวะ ปุราณะ บรรพที่ 2 สรรคที่ 3 โศลกที่ 39) ผู้มีชื่อเสียง.
^02.ปาราศระ สมฤติ (पराशरस्मृति - Pārāśarasmṛti) - คัมภีร์ธรรมศาสตร์โบราณของฮินดูที่เชื่อว่าเป็นผลงานของฤๅษีปราศระ (पराशर - Parāśara) (รายละเอียดดูเพิ่มเติมในหน้าที่ 1 ของ 02B-2. บรรดาเหล่าปราชญ์ภารตะ 2.) โดยระบุว่าเป็นกฎหมาย/แนวทางปฏิบัติที่เหมาะสมสำหรับยุคกลียุค (Kali Yuga). เนื้อหามุ่งเน้นแนวทางปฏิบัติทางศาสนา, การชำระล้าง, และกฎทางสังคมที่ปรับเปลี่ยนให้เข้ากับยุคสมัยปัจจุบัน.
^03. รายละเอียดเรื่องยุคต่าง ๆ ดูเพิ่มเติมได้ในหน้าที่ 5 ของคัมภีร์ปุราณะ 1.
1.
2.
108
มุมมองนี้สอดคล้องกับสิ่งที่คัมภีร์วิษณุ ปุราณะกล่าวไว้ว่า กฎเกณฑ์เกี่ยวกับการบูชายัญนั้นถูกกำหนดขึ้นในเตรตยุค.¹. เราอาจไม่เห็นด้วยกับการแบ่งออกเป็นยุคต่าง ๆ แต่ตรรกะของการเติบโตของการปฏิบัติทางศาสนา ตั้งแต่การทำสมาธิไปจนถึงการบูชายัญ จากการบูชายัญไปสู่การบูชา จากการบูชาไปสู่การสรรเสริญและการอธิษฐาน ซึ่งดูเหมือนจะมีพื้นฐานมาจากข้อเท็จจริง.

ศาสนาพระเวทดูเหมือนจะไม่ใช่ศาสนาที่บูชารูปเคารพ. ในสมัยนั้นไม่มีวิหารสำหรับเทพเจ้า. มนุษย์สามารถติดต่อสื่อสารกับเทพเจ้าได้โดยตรงโดยไม่ต้องผ่านตัวกลางใด ๆ . เหล่าทวยเทพถูกมองว่าเป็นมิตรของผู้บูชา. "พระบิดาแห่งสวรรค์," "พระมารดาแห่งโลก," "พระอัคนีผู้เป็นภราดา," - ถ้อยคำเหล่านี้มิใช่ถ้อยคำลอย ๆ . ความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับเทพเจ้ามีความใกล้ชิดสนิทสนมกันอย่างมาก. ศาสนานั้นดูเหมือนจะครอบงำชีวิตทุกด้าน. การพึ่งพระผู้เป็นเจ้าเป็นไปอย่างสมบูรณ์. ผู้คนสวดภาวนาแม้กระทั่งในเรื่องจำเป็นพื้นฐานของชีวิต. "ขอทรงโปรดประทานอาหารประจำวันแก่เราในวันนี้ด้วยเถิด" เป็นคำกล่าวที่สอดคล้องกับจิตวิญญาณของชาวอารยันในยุคพระเวทอย่างแท้จริง. การพึ่งพาพระเจ้าแม้กระทั่งในเรื่องความสะดวกสบายทางโลกก็เป็นสัญลักษณ์ของความศรัทธาอย่างแท้จริง. ดังที่เราได้กล่าวไปแล้วนั้น เรามีแก่นแท้ของเทวนิยมสูงสุดอยู่ในการบูชาพระวรุณ. หากภักติ⁰². หมายถึงศรัทธาในพระผู้เป็นเจ้าส่วนบุคคล ความรักต่อพระองค์ การอุทิศทุกสิ่งทุกอย่างเพื่อรับใช้พระองค์ และการบรรลุโมกษะ⁰³. หรืออิสรภาพด้วยความศรัทธาส่วนบุคคล แน่นอนว่าเรามีองค์ประกอบเหล่านี้ทั้งหมดในการบูชาพระวรุณ.

ในบรรพที่ 10 สรรคที่ 15 และบรรพที่ 10 สรรคที่ 54, เราพบว่าสองบทสวดได้กล่าวถึงปิตระ⁰⁴. ของบรรพบุรุษ ผู้ล่วงลับผู้ได้รับพรซึ่งสถิตบนสรวงสวรรค์. ในบทสวดพระเวทนั้น วิญญาณบรรพบุรุษเหล่านี้ได้รับการอัญเชิญมาพร้อม ๆ กับเทวดา.² เชื่อกันว่าปิตระจะมาในรูปของวิญญาณที่มองไม่เห็นเพื่อรับคำอธิษฐานและเครื่องบูชาในพิธีกรรมบูชายัญ. ซึ่งประเพณีทางสังคมนั้น อาจให้ความเคารพในการบูชาบรรพบุรุษ. อย่างไรก็ตาม ผู้ศึกษาด้านพระเวทบางท่านเชื่อว่าบทสวดในฤคเวทไม่ได้กล่าวถึงเครื่องบูชาใด ๆ ต่อบรรพบุรุษเลย.³

ข้อวิจารณ์ที่มักถูกหยิบยกขึ้นมาต่อต้านศาสนาพระเวทคือ การที่ไม่มีการตระหนักถึงบาปในพระเวท. นี่เป็นมุมมองที่ผิดพลาด. บาปในพระเวทคือการเหินห่างจากพระผู้เป็นเจ้า.⁴ แนวคิดเรื่องบาปในพระเวทนั้นคล้ายคลึงกับทฤษฎีของชาวฮิบรู. พระประสงค์ของพระผู้เป็นเจ้าคือมาตรฐานของศีลธรรม.
---------------
^1. บรรพที่ 6 สรรคที่ 2 ดูในเรื่องราวของท้าวปุรุรวาส⁰¹.
^2. บรรพที่ 10 สรรคที่ 15.
^3. บีหริ ลาล; พระเวท, หน้าที่ 101.
^4. บรรพที่ 7 สรรคที่ 86 โศลกที่ 6 และดูบรรพที่ 7 สรรคที่ 88 โศลกที่ 5 และ 6 ด้วย.
หมายเหตุ การขยายความ:

นางอัปสร อุรวศีและท้าวปุรุรวาส, วาดโดย Raja Ravi Varma ราวพ.ศ.2433/ค.ศ.1890, ที่มา: en.wikipedia.org, วันที่เข้าถึง: 13 มีนาคม 2569.

1.
^01. ปุรุรวาส บ้างก็เรียกปุรูราพ (पुरूरवस् - Purūravas) - กษัตริย์ผู้ยิ่งใหญ่แห่งจันทรวงศ์. ทรงเป็นต้นกำเนิดแห่งจันทรวงศ์ สืบเชื้อสายตามลำดับมาจากพระพรหม - อัตริ - จันทรา - พุธ - และมาถึงปุรุรวาส เรื่องราวของท้าวปุรุรวาส แสดงไว้ในมหาภารตยุทธในอาทิ บรรพ.
^02. ภักติ สามารถดูเสริมได้ในหมายเหตุ การขยายความ ข้อ 2 หน้าที่ 4(30)ของ 1. สกันทะ ปุราณะ 1 (ความยิ่งใหญ่ของศิวะ ปุราณะและเรื่องราวของเทวราชา).
^03. โมกษะ (मोक्ष - Mokṣa) ดูรายละเอียดเรื่องหลักปุรุษารถะใน หน้าที่ 2 ของ คัมภีร์ปุราณะ 2.
^04. ปิตระ (पितरस् - Pitara - บิดา) - Pitaras - เหล่านี้คือวิญญาณบรรพบุรุษ ซึ่งมักเกี่ยวข้องกับพระยม (ราชาแห่งความตาย) ที่ได้รับการเคารพและขอพรให้ประทานพรแก่ผู้ที่ยังมีชีวิตอยู่ในพิธีกรรมของศาสนาพราหมณ์-ฮินดู.
1.
2.

109

ความผิดบาปของมนุษย์เป็นความบกพร่อง. เราทำบาปเมื่อเราฝ่าฝืนคำสั่งของพระผู้เป็นเจ้า. เหล่าทวยเทพเป็นผู้รักษาไว้ซึ่งฤตะ⁰¹. ซึ่งเป็นระเบียบทางศีลธรรมของโลก. พวกเข้าปกป้องคนดีและลงโทษคนชั่ว. บาปไม่ใช่เพียงแค่การละเลยหน้าที่ภายนอกเท่านั้น. มีทั้งบาปทางศีลธรรมและบาปทางพิธีกรรม.¹ การตระหนักถึงบาปเป็นสิ่งที่เรียกร้องให้มีการบูชายัญเพื่อไถ่บาป. โดยเฉพาะอย่างยิ่งในแนวคิดเรื่องพระวรุณ เรามีความรู้สึกถึงบาปและการให้อภัย ซึ่งทำให้เรานึกถึงหลักคำสอนของศาสนาคริสต์ในยุคปัจจุบัน.

โดยทั่วไปแล้ว เทพเจ้าตามที่ปรากฎในฤคเวทนั้นได้รับการยกย่องว่าเป็นผู้พิทักษ์ศีลธรรม แต่ทวยเทพบางองค์ยังคงปล่อยให้กิเลสตัณหาครอบงำอยู่ เพราะเป็นเพียงมนุษย์ที่ได้รับการยกย่องเกินจริง และก็มีกวีหลายท่านที่สามารถมองเห็นความว่างเปล่าของสิ่งเหล่านี้ได้. มีบทสวดหนึ่ง². ชี้ให้เห็นว่าเหล่าทวยเทพและมวลมนุษย์ทุกคนล้วนถูกครอบงำด้วยผลประโยชน์ส่วนตน. ความเสื่อมถอยของการบูชาพระเวทโบราณนั้นสืบย้อนไปถึงแนวคิดที่ต่ำต้อยเกี่ยวกับเหล่าเทพเจ้ามากมาย. มิฉะนั้นเราอาจไม่เข้าใจถึงบทสวดอันงดงาม³. ซึ่งแนะนำหน้าที่แห่งความเมตตาโดยไม่กล่าวถึงทวยเทพเลย. เหล่าเทพนั้นดูเหมือนจะอ่อนแอเกินกว่าจะค้ำจุนศีลธรรมอันบริสุทธิ์ได้. แนวคิดเรื่องจริยธรรมที่เป็นอิสระจากศาสนา. ซึ่งเป็นที่นิยมในพระพุทธศาสนา ได้ถูกนำเสนอไว้ในที่นี้.
1.
2.

บทที่ 10

จริยธรรม
1.

เมื่อหันมาพิจารณาจริยธรรมในฤคเวท เราจะพบว่าแนวคิดเรื่อฤตะนั้น มีความสำคัญอย่างยิ่ง. มันคือการคาดการณ์ถึงกฎแห่งกรรม ซึ่งเป็นหนึ่งในลักษณะเด่นของความคิดแบบภารตะ. มันคือกฎที่แผ่ไปทั่วโลก ซึ่งเหล่าเทพและมวลมนุษย์ต้องปฏิบัติตาม. หากมีกฎในโลก กฎนั้นต้องทำงานของมันเอง. หากผลของมันไม่ปรากฎบนโลกนี้ มันก็ต้องไปปรากฎที่อื่น. ที่ใดมีกฎ ที่นั่นความวุ่นวายและความอยุติธรรมเป็นเพียงชั่วคราวและบางส่วนเท่านั้น. ชัยชนะของคนชั่วไม่ใช่สิ่งที่เด็ดขาด. การล้มลงของคนดีไม่จำเป็นต้องทำให้เกิดความสิ้นหวัง.

ฤตะมอบมาตรฐานทางศีลธรรมให้แก่เรา.

---------------
^1. บรรพที่ 1 สรรคที่ 23 โศลกที่ 22; บรรพที่ 2 สรรคที่ 85.
^2. บรรพที่ 9 สรรคที่ 115.
^3. บรรพที่ 10 สรรคที่ 117.

หมายเหตุ การขยายความ:

^01. ฤตะ (विजय - Ṛta) เป็นหลักการของศาสนาพระเวทเกี่ยวกับระเบียบธรรมชาติ เชื่อกันว่าควบคุมและประสานการทำงานของจักรวาลในระดับธรรมชาติ ศีลธรรม และการเสียสละ.
1.
2.
110
ความไม่เป็นระเบียบหรืออันฤตะ⁰¹ คือความเท็จ ซึ่งตรงข้ามกับความจริง.¹ คนดีคือผู้ที่เดินตามวิถีแห่งฤตะ อันเป็นหนทางที่ถูกต้องและเป็นระเบียบ. การประพฤติที่เป็นระเบียบเรียกว่าวรัต⁰² ที่แท้จริง. วรตานิ⁰³ คือวิถีชีวิตของคนดีที่เดินตามทางแห่งฤตะ.². ความสม่ำเสมอเป็นคุณลักษณะสำคัญของชีวิตที่ดี. คนดีในพระเวทจะไม่เปลี่ยนแปลงวิถีของตน. พระวรุณนั้น เป็นตัวอย่างที่สมบูรณ์แบบของผู้ที่ปฏิบัติตามฤตะ ก็คือ ธฤตวรตะ⁰⁴. ผู้ยึดมั่นในวิถีทางที่ไม่เปลี่ยนแปลง. เมื่อพิธีกรรมมีความสำคัญมากขึ้น ฤตะจึงกลายเป็นคำพ้องความหมายกับยาญณะ⁰⁵. หรือพิธีบูชายัญ.

หลังจากให้ภาพรวมของชีวิตในอุดมคติแล้ว บทสวดเหล่านี้ก็ได้ให้รายละเอียดเกี่ยวกับเนื้อหาเฉพาะของชีวิตทางศีลธรรม. มีการสวดภาวนาต่อเหล่าทวยเทพ. ต้องประกอบพิธีกรรม.³ พระเวทได้สันนิษฐานถึงความสัมพันธ์ที่ใกล้ชิดและสนิทสนมระหว่างมนุษย์กับเหล่าเทพเจ้า. ชีวิตของมนุษย์ต้องดำเนินต่อไปภายใต้การดูแลของพระผู้เป็นเจ้า. นอกเหนือจากหน้าที่ที่ต้องปฏิบัติต่อเหล่าทวยเทพแล้ว ก็ยังมีหน้าที่ที่ต้องปฏิบัติต่อมนุษย์ด้วยกันอีกด้วย.⁴ ความมีเมตตาต่อทุกคนเป็นสิ่งที่ควรปลูกฝัง การต้อนรับขับสู้ถือเป็นคุณธรรมอันยิ่งใหญ่. "ทรัพย์สมบัติของผู้ให้จะไม่ลดน้อยลง. ...ผู้ใดมีอาหาร แต่ใจกลับแข็งกระด้างต่อคนอ่อนแอที่จำต้องได้รับอาหาร ต่อผู้ทุกข์ยากที่มาขอความช่วยเหลือจากเขา แต่กลับสนองความสุขของตนเองก่อน คนเช่นนี้จะไม่พบผู้ปลอบโยน."⁵ การใช้คาถา เวทมนตร์ การล่อลวง และการผิดประเวณี ถูกประนามว่าเป็นสิ่งชั่วร้าย.⁶ การพนันขันต่อก็ถูกประนามเช่นกัน. คุณธรรมคืการปฏิบัติตามกฎของพระผู้เป็นเจ้า ซึ่งรวมถึงความรักที่มีต่อมนุษย์. ความชั่วร้ายคือการไม่เชื่อฟังต่อกฎนี้. "หากเราได้ทำบาปต่อคนที่รักเรา เคยทำผิดต่อเพื่อนและสหาย เคยทำร้ายเพื่อนบ้านที่เคยอาศัยอยู่กับเรา หรือแม้แต่คนแปลกหน้า โอ้ พระผู้เป็นเจ้า! โปรดปลดปล่อยเราจากความผิดบาปนี้ด้วยเถิด."⁷ เทพบางองค์ไม่อาจโน้มน้าวหรือเบี่ยงเบนจากเส้นทางแห่งความชอบธรรมได้ด้วยการถวายเครื่องบูชาใด ๆ . "ในเหล่าทวยเทพนั้น ไม่อาจแยกแยะได้ว่าสิ่งใดคือขวาหรือซ้าย สิ่งใดคือข้างหน้าหรือข้างหลัง. บรรดาเทพเจ้านั้นไม่กระพริบตาหรือหลับใหล ทวยเทพต่างล้วนแทรกซึมอยู่ในทุกสิ่ง ต่างมองเห็นทั้งความชั่วและความดี
---------------
^1. ดูในฤคเวท บรรพที่ 7 สรรคที่ 56 โศลกที่ 12; บรรพที่ 9 สรรคที่ 115 โศลกที่ 4; บรรพที่ 2 สรรคทึ่ 6 โศลกที่ 10; บรรพที่ 4 สรรคที่ 5 โศลกที่ 5; บรรพที่ 8 สรรคที่ 6 โศลกที่ 2; บรรพที่ 7 สรรคที่ 47 โศลกที่ 3.
^2. บรรพที่ 9 สรรคที่ 121 โศลกที่ 1; บรรพที่ 10 สรรคที่ 37 โศลกที่ 5.
^3. ฤคเวท บรรพที่ 1 สรรคที่ 104 โศลกที่ 6; บรรพที่ 1 สรรคที่ 108 โศลกที่ 6; บรรพที่ 2 สรรคที่ 26 โศลกที่ 3; บรรพที่ 10 สรรคที่ 151.
^4. ฤคเวท บรรพที่ 10 สรรคที่ 117.
^5. บรรพที่ 8 สรรคที่ 6 โศลกที่ 5; บรรพที่ 1 สรรคที่ 2 โศลกที่ 6.
^6. บรรพที่ 7 สรรคที่ 104 โศลกที่ 8; บรรพที่ 4 สรรคที่ 5 โศลกที่ 5.
^7. ฤคเวท, บรรพที่ 5 สรรคที่ 85 โศลกที่ 7.

หมายเหตุ การขยายความ:

^01. อันฤตะ (अनृत - Anṛta) คือการละเมิดระเบียบทางจักรวาลและสังคม (Ṛta) ซึ่งมักถูกเรียกอีกอย่างว่า "อสัตย์" (असत्य - Asatya).
^02. วรัต (व्रत - vrata) คือ คำปฏิญาณ ความตั้งใจ หรือความศรัทธา ซึ่งแสดงถึงการปฏิบัติอย่างเคร่งครัดในศาสนาพราหมณ์-ฮินดูและศาสนาเชน มักเกี่ยวข้องกับการถือศีลอด การสวดมนต์ และพิธีกรรมต่าง ๆ เพื่อประโยชน์ทางจิตวิญญาณ ร่างกาย หรือส่วนตัว คำปฏิญาณเหล่านี้อาจเจาะจงไปที่วัน เทพเจ้า หรือจุดประสงค์ใด ๆ โดยมีเป้าหมายเพื่อการฝึกฝนตนเองและการชำระล้างจิตใจ.
^03. วรตานิ (व्रतानि - Vratāni) เป็นรูปพหูพจน์ของวรตะ ซึ่งหมายถึงคำปฏิญาณทางศาสนา พิธีกรรมการงดเว้น หรือการกระทำแห่งความศรัทธาในศาสนาพราหมณ์-ฮินดู ในบริบทของพระเวท หมายถึง การกระทำอันศักดิ์สิทธิ์ กฎแห่งความจริง หรือหน้าที่ทางศาสนาที่กำหนดไว้.
^04. ธฤตวรตะ (धृतव्रता - dhṛtavrata) เป็นอีกฉายาหนึ่งของพระรุทระ หรือฉายาหนึ่งของพระศิวะ, หรือ 1) ปฏิบัติตามคำปฏิญาณ ประกอบพิธีกรรมทางศาสนา 2) อุทิศตน ผูกพัน 3) เป็นไปตามกฎหรือระเบียบที่กำหนดไว้.
^05. ยาญณะ (यज्ञ - yajña) หมายถึงการเสียสละ (Sacrifice).
1.
2.

111

แม้แต่สิ่งที่อยู่ไกลสุดก็อยู่ใกล้เหล่าเทพเจ้า ต่างชิงชังและลงโทษประหารชีวิต และค้ำจุนสนับสนุนสิ่งมีชีวิตทั้งปวง."

นอกจากนี้ยังมีข้อบ่งชี้ถึงการมีแนวโน้มปลีกวิเวกสันโดษหรือบำเพ็ญตบะ. กล่าวกันว่าพระอินทร์พิชิตสวรรค์ได้ด้วยการบำเพ็ญตบะ.¹ แต่ลักษณะเด่นไม่ได้อยู่ที่การบำเพ็ญตบะ. ในบทสวด เราพบความปิติยินดีอย่างยิ่งในความงามของธรรมชาติ ความยิ่งใหญ่ ความงดงามและเรื่องน่าเศร้า. แรงจูงใจของการบูชายัญคือความรักในสิ่งที่ดีงามของโลก. เรายังมีความสุขที่ลึกซึ้งในชีวิตและโลกที่ปราศจากความเศร้าหมองใด ๆ . อย่างไรก็ตาม การปฏิบัติบำเพ็ญเพียรเป็นที่รู้จักกัน. การลดและการอดอาหารถือเป็นวิธีการบรรลุพลังเหนือธรรมชาติต่าง ๆ . กล่าวกันว่าในสภาวะปิตินั้น เทพเจ้าได้เข้ามาสถิตในมนุษย์.² มีการอ้างอิงถึงสภาวะปิติของฤๅษีผู้บำเพ็ญเพียรที่เก่าแก่ที่สุดอยู่ในฤคเวท บรรพที่ 10 สรรคที่ 136.³

ในบทสวดปุรุษะ สูคตะ⁰¹ มีการกล่าวถึงการแบ่งสังคมฮินดูออกเป็นสี่ชนชั้นเป็นครั้งแรก. เพื่อให้เข้าใจถึงวิธีการเกิดขึ้นตามธรรมชาติของสำนัก (แนวคิด) นี้. เราต้องจำไว้ว่าผู้พิชิตชาวอารยันนั้นมีความแตกต่างกันในเรื่องสายเลือดและเชื้อสายเผ่าพันธุ์จากชนเผ่าที่ถูกพิชิตในภารตะ. ชาวอารยันดั้งเดิมล้วนอยู่ในระดับชั้นเดียวกัน ทุกคนเป็นทั้งนักบวช ทหาร พ่อค้า และชาวนา. ไม่มีลำดับชั้นของนักบวชที่ได้สิทธิพิเศษ. แต่ความซับซ้อนของชีวิตนำไปสู่การแบ่งชนชั้นในหมู่ชาวอารยัน. แม้ว่าในตอนแรกทุกคนสามารถถวายเครื่องบูชาแก่เทพเจ้าได้โดยไม่ต้องผ่านตัวกลางใด ๆ แต่ชนชั้นนักบวชและชนชั้นสูงก็แยกตัวออกจากชนชั้นที่ใช้แรงงาน. เดิมทีคำว่าไวศยะ (वैश्य - Vaiśya) หมายถึงผู้คนทั้งหมด. ดังที่เราจะได้เห็นต่อไป เมื่อพิธีกรรมบูชายัญมีบทบาทสำคัญมากขึ้น เมื่อความซับซ้อนของชีวิตที่เพิ่มขึ้นทำให้จำเป็นต้องจัดแบ่งชีวิต แน่นอนว่าบางครอบครัวที่โดดเด่นในด้านการเรียนรู้ ปัญญา ความสามารถทางด้านกวี พรสวรรค์เฉพาะทาง ได้กลายเป็นตัวแทนในการบูชาด้วยตำแหน่งปุโรหิต (पुरोहित - Purohita) หรือผู้ที่อยู่แถวหน้า. เมื่อศาสนาพระเวทได้พัฒนาไปสู่พิธีกรรมที่มีระเบียบแบบแผน ครอบครัวเหล่านี้จึงรวมตัวกันเป็นชนชั้นหนึ่ง. ด้วยบทบาทสำคัญในการรักษาประเพณีของชาวอารยัน. ชนชั้นนี้จึงไม่ต้องดิ้นรนเพื่อความอยู่รอด. เพราะผู้ที่มุ่งมั่นกับการใช้ชีวิตอย่างเร่งรีบนั้น ย่อมไม่มีอิสระและเวลาว่างมากพอสำหรับการคิดไตร่ตรอง.
---------------
^1. บรรพที่ 10 สรรคที่ 127.
^2. บรรพที่ 10 สรรคที่ 86 โศลกที่ 2.
^3. ดูในบรรพที่ 7 สรรคที่ 59 โศลกที่ 6; บรรพที่ 10 สรรคที่ 114 โศลกที่ 2; บรรพที่ 10 สรรคที่ 167 โศลกที่ 1: บรรพที่ 10 สรรคที่ 109 โศลกที่ 4.

หมายเหตุ การขยายความ:

ภาพลักษณ์ของบุรุษ หรือปุรุษะ ในลัทธิตันตระ, ที่มา: ramanisblog.in, วันที่เข้าถึง: 23 มีนาคม 2569.

^01. ปุรุษะ สูคตะ (पुरुष सूक्त - Puruṣa Sūkta) เป็นบทสวดที่ปรากฎในฤคเวท (บรรพที่ 10 สรรคที่ 90) ที่สรรเสริญพระวิญญาณสูงสุด (Supersoul หรือ Cosmic Being.).
1.
2.
112
ด้วยเหตุนี้ ชนชั้นหนึ่งที่สนใจในเรื่องทางจิตวิญญาณจึงถือกำเนิดขึ้น. พวกพราหมณ์ (The Brāhmins, ब्राह्मण - Brāhmin) ไม่ใช่กลุ่มนักบวชที่ยึดมั่นในหลักคำสอนตายตัว แต่เป็นชนชั้นปัญญาชนที่มีหน้าที่หล่อหลอมชีวิตที่สูงส่งของประชาชน. เหล่ากษัตริย์เป็นผู้อุปถัมภ์เหล่าพราหมณ์ผู้ทรงความรู้เหล่านั้นคือวรรณะกษัตริย์หรือบรรดาเจ้าชายผู้ปกครองแว่นแคว้นในสมัยนั้น. คำว่ากษัตริยา (क्षत्रियम् - Kṣatriya) มาจากคำว่ากษัตรา (क्षत्रम् - Kṣatra) "การปกครอง, การครอบครอง". ซึ่งมีความหมายเดียวกันในพระเวท พระอเวสตะ⁰¹ และจารึกภาษาเปอร์เซีย. ส่วนที่เหลือถูกจัดอยู่ในกลุ่มผู้คนหรือพวกวรรณะไวศยะ. เดิมทีการแบ่งวรรณะเป็นไปตามอาชีพ แต่ต่อมาก็เปลี่ยนมาเป็นการสืบทอดทางสายเลือด. ในยุคของสวดสรรเสริญนั้น อาชีพต่าง ๆ ไม่ได้จำกัดอยู่เฉพาะวรรณะใดวรรณะหนึ่ง. มีบทกวีหนึ่งกล่าวถึงความหลากหลายของรสนิยมมนุษย์ว่า "ข้าฯ เป็นกวี บิดาเป็นหมอ มารดาเป็นคนบดข้าวโพด."¹ นอกจากนี้ยังมีข้อความที่บ่งชี้ถึงอำนาจที่เพิ่มขึ้นของพราหมณ์. "เขาอาศัยอยู่ในบ้านตนเองอย่างสงบสุขและสะดวกสบาย อาหารอันศักดิ์สิทธิ์ไหลบ่ามาให้เขาอย่างอุดมสมบูรณ์ตลอดไป ชนทั้งหลายต่างให้ความเคารพต่อเขาด้วยความสมัครใจ - กษัตริย์ได้ให้ความสำคัญ (หรือให้เกียรติ) แก่พราหมณ์ก่อนเป็นอันดับแรก."² ผู้ประกอบอาชีพที่มีความรู้ ผู้ที่ต่อสู้ ผู้ที่ค้าขาย ล้วนเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มเดียวกัน ซึ่งถูกแบ่งแยกด้วยช่องว่างที่กว้างกว่าจากชนชาติที่ถูกพิชิต ซึ่งถูกจัดกลุ่มออกเป็นสองกลุ่มใหญ่ ๆ คือ (ก) พวกทราวิฑ⁰² ซึ่งประกอบเป็นชนชั้นที่สี่ และ (ข) ชนเผ่าดั้งเดิม. การแบ่งแยกเป็นชาวอารยันและพวกทัสยุ⁰³. ซึ่งเป็นการแบ่งแยกที่รุนแรง โดยอิงจากสายเลือดและเชื้อสาย. บางครั้งกล่าวกันว่าชนพื้นเมืองที่เปลี่ยนศาสนาและได้รับการยอมรับจากชาวอารยันคือพวกศูทร (the Śudras) ในขณะที่ผู้ถูกกีดกันจากชาวอารยันคือชาวปัญจมะ³^{, 04}. บางท่านกล่าวอ้างว่าชาวอารยันมีชาวศูทรอยู่ในชุมชนของตนเองอยู่ก่อนแล้วก่อนที่พวกเขาจะมาถึงทางตอนใต้ของภารตะ. การตัดสินใจเลือกระหว่างสมมติฐานที่ขัดแย้งกันเหล่านี้ไม่ใช่เรื่องง่าย.

ในความเป็นจริงแล้ว ระบบวรรณะไม่ใช่เป็นทั้งอารยันและทราวิฑ แต่ถูกนำมาใช้เพื่อตอบสนองความต้องการของยุคสมัยที่ชนชาติต่าง ๆ ต้องอยู่ร่วมกันอย่างสันติ. ในเวลานั้นมันจึงเป็นเหมือนทางรอดของประเทศ ไม่ว่าแนวโน้มในปัจจุบันจะเป็นอย่างไรก็ตาม.
---------------
^1. บรรพที่ 9 สรรคที่ 112 โศลกที่ 3.
^2. บรรพที่ 4 สรรคที่ 50 โศลกที่ 8.
^3. รายละเอียดดูใน Farquhar: เค้าโครงวรรณกรรมทางศาสนาของอินเดีย, หน้าที่ 6.
หมายเหตุ การขยายความ:
^01. พระอเวสตะ หรือ อาเวษฏะ (the Avesta - vesta หรือ आवेष्ट - Āveṣṭa หรือ अवेस्ता - Avestā) รายละเอียดดูได้ในหมายเหตุ การขยายความ ข้อ 1 หน้าที่ 75 ของ ปรัชญาอินเดีย เล่มที่ 1.004 - ยุคพระเวท: บทสวดแห่งฤคเวท (ต่อ 1).
^02. พวกทราวิฑ (The Draviḍians - द्राविड - Drāviḍa - ทราวิฑ หรือ ทราวิฑะ) เป็นเชื้อชาติสายย่อยของมิลักขะ (Mlecchas - म्लेच्छ - Mleccha) เป็นชื่อของพื้นที่ฝั่งตะวันออกของสันเขาเดคคาน (Deccan) เป็นกลุ่มชนดั้งเดิมของภารตะ.
^03. พวกทัสยุ (दस्यु - Dasyus) รายละเอียดดูในหมายเหตุ การขยายความ ข้อที่ 1 หน้าที่ 118 ของ ปรัชญาอินเดีย เล่มที่ 1.007 - การเปลี่ยนผ่านสู่อุปนิษัท.
^04. ชาวปัญจมะ (the Panchamas - पञ्चमा - Panchama) เป็นกลุ่มคนหรือชนชั้นที่ 5 ในระบบวรรณะของภารตะตอนใต้ ซึ่งอยู่นอกเหนือสี่วรรณะหลัก หรือหริชน (हरिजन - Harijan).
1.
2.

113

หนทางเดียวที่จะอนุรักษ์วัฒนธรรมของชนชาติที่เสี่ยงต่อการถูกกลืนกินโดยความเชื่อโชคลางของชนพื้นเมืองจำนวนมาก. คือการตรึงยึดความแตกต่างทางวัฒนธรรมและเชื้อชาติที่มีอยู่ให้แน่นแฟ้นด้วยพันธะเหล็ก. น่าเสียดายที่เครื่องมือนี้กลับขัดขวางการเติบโตขององค์การทางสังคม.¹ อุปสรรคเหล่านี้ไม่ได้แสดงให้เห็นถึงสัญญาณของการอ่อนตัวลงเลยแม้แต่น้อย ในขณะที่กระแสแห่งความก้าวหน้าเรียกร้องให้เป็นเช่นนั้น. แม้ระบบวรรณะจะช่วยรักษาความเป็นระเบียบทางสังคม แต่ก็ไม่ช่วยส่งเสริมความก้าวหน้าของประเทศโดยรวม. อย่างไรก็ตาม นี่ไม่ได้ทำให้เรามีสิทธิ์ประณามระบบวรรณะในรูปแบบดั้งเดิม. เพราะระบบวรรณะนี่เองที่ทำให้เชื้อชาติต่าง ๆ สามารถอยู่ร่วมกันได้อย่างสันติไม่สู้รบเข่นฆ่ากัน. ภารตะแก้ปัญหาความขัดแย้งระหว่างเชื้อชาติได้อย่างสันติ ในขณะที่ชนชาติอื่น ๆ ใช้วิธีการประหารชีวิต. เมื่อชนชาติยุโรปพิชิตชนชาติอื่น ๆ พวกเขาระมัดระวังที่จะลบล้างศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์และทำลายความเคารพตนเอง. ระบบวรรณะทำให้ชาวภารตะในยุคพระเวทสามารถรักษาความสมบูรณ์และความเป็นอิสระของทั้งชนชาติผู้พิชิตและผู้ถูกพิชิต และส่งเสริมความไว้วางใจและความปรองดองซึ่งกันและกัน.
1.
2.
3.

บทที่ 11

เทววิทยาว่าด้วยวันสิ้นโลก

1
ชาวอารยันในยุคพระเวทได้เข้ามาในภารตวรรษะด้วยความภาคภูมิใจในความแข็งแกร่ง และความปิติยินดีในการพิชิต. พวกเขาชื่นชอบการใช้ชีวิตอย่างเต็มที่. ดังนั้นพวกเขาจึงไม่สนใจอนาคตของจิตวิญญาณมากนัก. สำหรับพวกเขา ชีวิตนั้นสดใสและเปี่ยมสุข ปราศจากความทุกข์ระทมของจิตใจที่กระวนกระวาย. พวกเขาไม่หลงใหลครุ่นคิดเกี่ยวกับเรื่องความตาย. พวกเขาปรารถนาให้ตนเองและลูกหลานมีชีวิตอยู่ยืนยาวถึงร้อนฤดูใบไม้ร่วง.² พวกเขาไม่มีหลักคำสอนพิเศษใด ๆ เกี่ยวกับชีวิตหลังความตาย แม้ว่าความคิดคลุมเครือบางอย่างเกี่ยวกับสวรรค์และนรกจะหลีกเลี่ยงไม่ได้สำหรับผู้ที่ครุ่นคิดไตร่ตรอง.
---------------
^1. ไรส์ เดวิดส์ เขียนถึงการแบ่งชั้นว่าเป็นวรรณะอย่างหนักแน่นว่า "เป็นไปได้มากที่สุดว่าก้าวสำคัญนี้เกิดขึ้นตามมาและเป็นผลมาจากการก่อตั้งเส้นแบ่งที่เข้มงวดและตายตัวก่อนหน้านี้ ซึ่งป้องกันไม่ให้ผู้ที่อยู่ในชนเผ่าที่ไม่ใช่ชาวอารยันแต่งงานกับครอบครัวชาวอารยันหรือถูกรวมเข้าเป็นส่วนหนึ่งของเผ่าพันธุ์อารยัน. มันเป็นข้อจำกัดทางกรรมพันธุ์ที่ชาวอารยันประสบความสำเร็จในการบังคับใช้กับชนเผ่าที่พวกเขาดูถูกเหยียดหยาม ซึ่งเมื่อเกิดขึ้นภายในกลุ่มของพวกเขาเองและได้รับการเสริมกำลังด้วยการไม่ยอมรับให้มันเกิดขึ้นได้ ได้ส่งผลอันขมขื่นเช่นนี้มาหลายศตวรรษ" (Hibbert Lectures, หน้าที่ 23).
^2. ฤคเวท, บรรพที่ 10 สรรคที่ 18.
1.
2.
114

พระยมและเทพียมี, พัฒนาเมื่อ 27 มีนาคม 2569.

1.
การเกิดใหม่ยังคงห่างไกล. ชาวอารยันในยุคพระเวทเชื่อมั่นว่าความตายไม่ใช่จุดจบของสรรพสิ่ง. หลังกลางคืนก็มีกลางวัน หลังความตายก็มีชีวิต. สรรพสิ่งที่เคยมีอยู่จะไม่มีวันดับสูญ. พวกเขาต้องดำรงอยู่ ณ ที่ใดที่หนึ่ง บางทีอาจอยู่ในอาณาจักรแห่งพระอาทิตย์ตกดิน ที่ซึ่งพระยมปกครองอยู่ก็ได้. จินตนาการของมนุษย์ที่สั่นสะท้านด้วยความกลัวความตายก็ยังไม่ได้สร้างยมทูตให้เป็นเทพเจ้าแห่งการแก้แค้นที่น่าสะพรึงกลัว. พระยมและยมี⁰¹. เป็นมนุษย์กลุ่มแรกที่เข้าไปในโลกอื่นเพื่อปกครอง. เมื่อมนุษย์ตายลง เขาจะไปถึงอาณาจักรของยมทูต. พระยมได้จัดเตรียมสถานที่ บ้านซึ่งจะไม่ถูกพรากไปจากเราได้. เมื่อร่างกายถูกโยนทิ้งไป วิญญาณจะได้รับรูปกายทางจิตวิญาณที่เปล่งประกายและไปยังที่พำนักของเหล่าทวยเทพซึ่งพระยมและบรรพบุรุษอาศัยอยู่อย่างเป็นอมตะ. เชื่อกันว่าผู้ตายจะไปถึงสวรรค์แห่งนี้โดยการข้ามน้ำและสะพาน.¹ การอ้างอิงถึงเส้นทางของบรรพบุรุพและเทพเจ้าพบได้ในบรรพที่ 10 สรรคที่ 88 โศลกที่ 15. นี่อาจเป็นเพราะความแตกต่างของวิธีที่ควันลอยขึ้นในการเผาศพและการบูชายัญ ดังที่ได้มีการเสนอแนะไว้. ความแตกต่างนี้ยังอยู่ในรูปแบบที่ยังไม่พัฒนา.

ดวงวิญญาณของผู้ล่วงลับสถิตอยู่ในสวรรค์ สำราญกับยมทูต. พวกเขาใช้ชีวิตที่นั่นเหมือน ๆ กับเรา. ความสุขในสวรรค์คือความสุขบนโลกที่สมบูรณ์และสูงส่งยิ่งขึ้น. "สิ่งสว่างไสวเหล่านี้เป็นส่วนแบ่งของผู้ที่ให้ทาน มีกลุ่มดวงอาทิตย์สำหรับพวกเขาบนสวรรค์ พวกเขาบรรลุความเป็นอมตะ พวกเขามีอายุยืนยาวขึ้น."² บางครั้งมีการเน้นย้ำถึงลักษณะทางประสาทสัมผัสในภาพชีวิตหลังความตายของพระเวท. แต่ดังที่ดุสเซ่น⁰² กล่าวไว้ว่า "แม้แต่พระเยซูยังทรงพรรณนาถึงอาณาจักรแห่งสวรรค์ว่าเป็นงานเฉลิมฉลองที่พวกเขานั่งลงรับประทานอาหาร³ และดื่มไวน์⁴ และแม้แต่ดันเต⁰³ หรือมิลตัน⁰⁴ ก็ไม่สามารถเลือกที่จะไม่ยืมสีสันทั้งหมดสำหรับภาพวาดของพวกเขาจากโลกนี้."⁵ เชื่อกันว่าเทพเจ้าจะกลายเป็นอมตะผ่านพลังแห่งน้ำโสม. การที่จะเป็นเหมือนทวยเทพคือเป้าหมายแห่งความพยายามของเรา. เพราะเหล่าเทพอาศัยอยู่ในสวรรค์ทางจิตวิญญาณเพลิดเพลินกับความสุขที่บริสุทธิ์.
---------------
^1. บรรพที่ 10 สรรคที่ 6 โศลกที่ 10; บรรพที่ 9 สรรคที่ 41 โศลกที่ 2.
^2. บรรพที่ 1 สรรคที่ 25 โศลกที่ 6.
^3. แมทต์. บรรพที่ 7 สรรคที่ 2. (Matthew 7:2 states - "For in the same way you judge others, you will be judged, and with the measure you use, it will be measured to you")
^4. แมทต์. บรรพที่ 26 สรรคที่ 9. (Matthhew 26:9 states - "This perfume could have been sold at a high price and the money given to the poor.")
^5. ปรัชญาแห่งอุปนิษัท หน้าที่ 320.
หมายเหตุ การขยายความ:
^01. พระยม และ ยมี (यम - Yama, यमी - Yamī) ในคัมภีร์ปุราณะกล่าวถึงยมะหรือพระยม และยมี ว่าเป็นฝาแฝดชายหญิงที่เกิดจากพระอาทิตย์ (सूर्य - Sūrya) และนางสัญญา (संज्ञा - Saṃjñā) โดยยมะเป็นเทพแห่งความตาย (The god of death) และยมีเป็นน้องสาวของพระองค์ ในประวัติศาสตร์ภารตะ เทพและเทพีทั้งสองยังปรากฏในตำนานอินโด-อิหร่านจากงานเขียนของอิสวารัน {Isvaran - ดู Yama and Yami, by Manjeri S. Isvaran (S. Viswanathan, Central Art Press, 14, Singanna Naick Street, Madras. Price 12 as.)} ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของความคู่ขนานแห่งชีวิตและความตายในจักรวาล ความคู่ขนานนี้เน้นให้เห็นถึงธรรมชาติที่เกี่ยวพันกันของการดำรงอยู่และความตาย แสดงให้เห็นว่ายมะและยมีเป็นบุคคลสำคัญทั้งในตำนานและสัญลักษณ์ทางวัฒนธรรม.
^02. เพาล์ ดุสเซ่น (Paul Jakob Deussen) นักภารตวิทยาชาวเยอรมัน (7 มกราคม พ.ศ.2388 - 6 กรกฎาคม พ.ศ.2462) เป็นศาสตราจารย์ด้านปรัชญาที่มหาวิทยาลัย Kiel ได้รับอิทธิพลอย่างมากจาก Arthur Schopenhauer Deussen เป็นเพื่อนของ Friedrich Nietzsche และ Swami Vivekananda ในปีพ.ศ.2454/ค.ศ.1911 เขาได้ก่อตั้งสมาคมโชเปนเฮาเออร์ (Schopenhauer-Gesellschaft) ศาสตราจารย์ ดุสเซ่น เป็นบรรณาธิการคนแรกของวารสารทางวิชาการ Schopenhauer Yearbook (Schopenhauer-Jahrbuch) ในปี พ.ศ.2455/ค.ศ.1912 ดุสเซ่น ผู้ซึ่งเปลี่ยนชื่อเป็นภาษาสันสกฤตเป็น "เทวะเสนา - Deva-Sena" เพื่อแสดงความชื่นชมในภาษาสันสกฤต.
^03. ดันเต อาลีกีเอรี (Dante Alighieri) (ประมาณ พ.ศ.1818 - พ.ศ.1864/ค.ศ. 1265–1321) ท่านเป็นกวี นักปรัชญา และนักเขียนชาวอิตาลีผู้ยิ่งใหญ่ เป็นที่รู้จักกันดีที่สุดจากผลงานชิ้นเอกของเขาคือ มหากาพย์บทกวี "The Divine Comedy" ซึ่งกำหนดโลกทัศน์ในยุคกลางและช่วยวางรากฐานภาษาอิตาลีสมัยใหม่ เขาถูกเนรเทศออกจากเมืองฟลอเรนซ์บ้านเกิด ผลงานของเขาผสมผสานความสูญเสียส่วนตัวเข้ากับอุปมาอุปไมยทางการเมืองและศาสนาที่ซับซ้อน.
^04. จอห์น มิลตัน (John Milton) (9 ธันวาคม พ.ศ.2151 - 8 พฤศจิกายน พ.ศ.2217) ท่านเป็นกวี นักเขียนบทความ และข้าราชการชาวอังกฤษ ผู้เป็นที่รู้จักกันดีที่สุดจากมหากาพย์เรื่อง Paradise Lost.
1.
2.

115

พวกเขาไม่หิวกระหาย ไม่แต่งงานและไม่ถูกส่งให้ไปงานแต่งงาน. ในคำบรรยายอุดมคติของพวกเขาเกี่ยวกับโลกหลังความตาย ความแตกต่างระหว่างชีวิตบนโลกกับชีวิตหลังความตายจึงปรากฎขึ้น. เหล่าเทพเจ้าผู้ประเสริฐดำรงชีวิตชั่วนิรันดร์. ส่วนเราเป็นเพียงลูกหลานแห่งวันเวลา. ทวยเทพทั้งหลายล้วนมีความสุขในสวรรค์เบื้องบนที่ซึ่งพระยมปกครองอยู่ ส่วนเรานั้นเล่า ก็มีแต่ความทุกข์ยากในโลกนี้. เราควรจะทำอย่างไรจึงจะได้รับความเป็นอมตะ? เราต้องถวายเครื่องบูชาแด่ทวยเทพ เพราะความเป็นอมตะเป็นของขวัญจากสวรรค์สำหรับผู้ที่ยำเกรงพระเจ้า. คนดีที่บูชาทวยเทพจะได้เป็นอมตะ. "ฤๅษีอัคนี! มนุษย์ผู้บูชาท่านจะได้เป็นดวงจันทร์บนสวรรค์."¹ ความยากลำบากเริ่มปรากฎให้เห็นแล้ว. เขาจะกลายเป็นดวงจันทร์ หรือเขาจะกลายเป็นเหมือนดวงจันทร์? ฤๅษีสายณะ⁰¹ อธิบายว่า "เขาจะกลายเป็นเหมือนดวงจันทร์ ผู้เป็นความสุขของสรรพสิ่ง";² ส่วนคนอื่น ๆ แย้งว่าเขาจะกลายเป็นดวงจันทร์.³ มีข้อบ่งชี้ว่าชาวอารยันในยุคพระเวทเชื่อในความเป็นไปได้ที่จะได้พบกับบรรพบุรุษหลังจากความตาย.⁴

พระวรุณ ทรงมกร (मकर - Makara - สัตว์ผสม ครึ่งหน้าอาจเป็นจรเข้ ส่วนหางมักเป็นปลา ลำตัวอาจเป็นกวาง), ที่มา: detechter.com, วันที่เข้าถึง: 31 มีนาคม 2569.

คำถามที่เกิดขึ้นคือ จะเกิดอะไรขึ้นหากเราไม่เคารพเทพเจ้า. มีนรกที่เทียบเท่ากับสวรรค์หรือไม่ มันเป็นสถานที่ต่างหากสำหรับผู้มีความผิดทางศีลธรรม ผู้ที่ถูกกล่าวหาว่าเป็นพวกนอกรีต ผู้ที่ไม่เชื่อในเทพเจ้าหรือไม่? หากสวรรค์มีไว้สำหรับผู้ที่เคร่งครัดในศาสนาและเป็นคนดีเท่านั้น ดังนั้นผู้ที่มีจิตใจชั่วร้ายเมื่อตายก็จะไม่สามารถดับสูญไปได้ และไม่สามารถไปถึงสวรรค์ได้. ดังนั้นนรกจึงจำเป็น (ต้องมี). เราได้ยินเรื่องราวของพระวรุณที่ผลักคนชั่วลงไปในเหวมืดมิดซึ่งเขาไม่กลับขึ้นมาอีกเลย. มีการสวดอ้อนวอนขอให้พระอินทร์ส่งผู้ที่ทำร้ายผู้บูชาพระองค์ลงไปสู่ความมืดมิดเบื้องล่าง.⁵ ดูเหมือนว่าชะตากรรมของคนชั่วคือการตกลงไปในความมืดมิดนี้และหายไป. เรายังไม่ได้รับตำนานหรือปกรณัมอันน่าสยดสยองของนรกและความน่ากลัวของมันจากปุราณะในยุคหลัง ๆ . สวรรค์สำหรับผู้ทรงธรรมและนรกสำหรับผู้ชั่วร้าย นี่เป็นกฎเกณฑ์. รางวัลจะตามมาด้วยความชอบธรรมและการลงโทษจะตามมาด้วยความประพฤติผิด. ข้าฯ ไม่คิดว่าดินแดนที่ไร้ความสุขซึ่งถูกปกคลุมด้วยความมืดมิดที่เราอาศัยอยู่นั้น แม้ว่านั่นจะเป็นมุมมองของดุสเซ่นก็ตาม. เรายังไม่มีลางสังหรณ์ใด ๆ เกี่ยวกับสังสารวัฏ⁰² หรือแม้แต่ระดับของความสุข. มีข้อความหนึ่งในฤคเวทที่กล่าวไว้ว่า:
---------------
^1. บรรพที่ 2 สรรคะที่ 2; บรรพที่ 10 สรรคที่ 1 โศลกที่ 3.
^2. เป็นที่น่าพึงพอใจสำหรับทุกคน - आह्लादकं सर्वेषम् - Āhlādaka sarveṣām.
^3. นั่นคือดวงจันทร์ - चन्द्र एव भवति - Candra eva bhavati.
^4. บรรพที่ 1 สรรคที่ 24 โศลกที่ 1; บรรพที่ 7 สรรคที่ 56 โศลกที่ 24.
^5. บรรพที่ 10 สรรคที่ 132 โศลกที่ 4; บรรพที่ 4 สรรคที่ 5 โศลกที่ 5; บรรพที่ 9 สรรคที่ 73 โศลกที่ 8; บรรพที่ 10 สรรคที่ 152 โศลกที่ 4.
^6. บรรพที่ 4 สรรคที่ 27 โศลกที่ 1.
หมายเหตุ การขยายความ:
^01.ฤๅษีสายณะ (सायण - Sāyaṇa) รายละเอียดดูในหน้าที่ 2 ของ 02B-1. บรรดาเหล่าปราชญ์ภารตะ 1.
^02. สังสารวัฏ (संसार - saṁsāra) คือวัฏจักรแห่งการเวียนว่ายตายเกิดอันไม่มีที่สิ้นสุดตามความเชื่อในพระพุทธศาสนา ฮินดู และเชน เป็นกระบวนการของการเกิด แก่ เจ็บ ตาย และเกิดใหม่ซ้ำแล้วซ้ำเล่าในภพภูมิที่แตกต่างกัน ขับเคลื่อนด้วยแรงกรรม ความเขลา และความยึดติด โดยมีเป้าหมายคือการหลุดพ้นจากการเวียนว่ายนี้สู่ นิพพาน (พุทธ) หรือ โมกษะ (เชน).
1.
2.
116
"หลังจากที่เขาทำภารกิจเสร็จสิ้นและแก่ชราลงแล้ว เขาก็จะจากโลกนี้ไป เมื่อจากโลกนี้ไปแล้ว เขาก็จะเกิดใหม่อีกครั้ง นี่คือการเกิดครั้งที่สาม." ข้อความนี้อ้างอิงถึงทฤษฎีพระเวทที่กล่าวว่ามนุษย์ทุกคนเกิดขึ้นสามครั้ง ครั้งแรกเป็นเด็ก ครั้งที่สองได้รับการศึกษาทางจิตวิญญาณ และครั้งที่สามหลังจากความตาย. เราพบความเชื่อในจิตวิญญาณในฐานะหลักการแห่งชีวิตที่เคลื่อนไหวได้.¹ ในบรรพที่ 10 สรรคที่ 58 กล่าวว่าวิญญาณของผู้หมดสติจะได้รับการเชื้อเชิญให้กลับมาหาตัวเขาจากต้นไม้ ท้องฟ้า และดวงอาทิตย์. เห็นได้ชัดว่ามีความเชื่อว่าวิญญาณสามารถแยกออกจากร่างได้ในสภาวะที่ผิดปกติบางประการ. อย่างไรก็ตาม ทั้งหมดนี้ก็ไม่ได้หมายความว่าชาวอารยันในยุคพระเวทจะคุ้นเคยกับแนวคิดเรื่องการเกิดใหม่.

บทที่ 12

บทสรุป

1
บทสวดเหล่านี้เป็นรากฐานของความคิดแบบภารตะในยุคต่อมา. ในขณะที่คัมภีร์พราหมณ์เน้นพิธีกรรมบูชายัญที่ปรากฏในบทสวด คัมภีร์อุปนิษัทกลับนำเสนอข้อเสนอแนะทางปรัชญาต่าง ๆ . เทวนิยมในภควัตคีตาเป็นเพียงอุดมคติของการบูชาพระวรุณ. อภิปรัชญาแบบทวิภาวะของคัมภีร์สางขยะเป็นการพัฒนาเชิงตรรกะของแนวคิดเรื่องหิรัญยครรภ์ลอยอยู่บนน้ำ. คำบรรยายถึงสภาวะปีติสุขที่เกิดจากการประกอบพิธีกรรมบูชายัญหรือการขับร้องบทสวด หรือผลของน้ำโสมเมื่อเราได้เห็นความรุ่งโรจน์ของโลกสวรรค์ ทำให้เราระลึกถึงสภาวะแห่งโยคะแห่งความสุขสงบอันศักดิ์สิทธิ์ ที่ซึ่งได้ยินสรรพเสียงและเห็นภาพนิมิต.

แหล่งอ้างอิง.

มัคส์ มึลเลอร์และโอเดนเบิร์ก: บทสวดแห่งพระเวท; หนังสือหายากแห่งบูรพาทิศ (S.B.E.) เล่มที่ 32 และ 46.
มูเออร์: คัมภีร์สันสฤตฉบับดั้งเดิม, เล่มที่ 5.
ราโกซิน: ภารตะยุคพระเวท.
มัคส์ มึลเลอร์: ปรัชญาอินเดียทั้งหกระบบ, บทที่ 2.
เคกิ: ฤคเวท (แปลเป็นภาษาอังกฤษ).
เกท: คำบรรยายเรื่องฤคเวท.
แมคโดเนล: ปกรณัมพระเวท; นักอ่านด้านพระเวท.
บาเรา: ปรัชญาภารตะก่อนพระพุทธศาสนา, หน้าที่ 1-38,
บลูมฟิลด์: ศาสนาแห่งพระเวท.
---------------
^1. บรรพที่ 1 สรรคที่ 164 โศลกที่ 30.

1.
2.
3.

back

humanexcellence.thailand@gmail.com

Visit : 6619367