10. มาณฑูกยะ อุปนิษัท 1

Title Thumbnail & Hero Image: มหาฤๅษี, พัฒนาเมื่อ 31 กรกฎาคม 2567.
10. มาณฑูกยะ อุปนิษัท 1

First revision: May 26, 2026

Last change: Sep.4, 2026

สืบค้น รวบรวม เรียบเรียง แปล และปริวรรตโดย อภิรักษ์ กาญจนคงคา.

หน้าที่ 1

สภาวะทั้งสี่แห่งการตระหนักรู้ของมนุษย์ มีคำอธิบายปรากฎในมาณฑูกยะ อุปนิษัท อันเป็นปรัชญาพราหมณ์-ฮินดูเริ่มแรกนั้น ประกอบด้วย:

1. สภาวะวิศวะ (विश्व - Viśva - वैश्वानर - Vaiśvānara): เป็นสภาวะแห่งการตื่นรู้ ตัวตนหันออกไปสู่ภายนอกและสัมผัสโลกทางกายภาพที่หยาบกร้านผ่านประสาทสัมผัส.
2. สภาวะไตชสะ (तैजसा - Taijasa): สภาวะแห่งการฝัน ตัวตนหันเข้าสู่ภายในและสัมผัสวัตถุทางจิตที่ละเอียดอ่อน เป็นความฝัน และนิมิต.
3. สภาวะปราชญะ (प्राज्ञ - Prājña): สภาวะแห่งการหลับลึก ตัวตนพักผ่อนโดยปราศจากความปรารถนาหรือความฝัน ดำรงอยู่เป็นมวลแห่งการรับรู้และศักยภาพที่ไม่จำแนก.
4. สภาวะตุรียะ (तुरीय - Turīya): สภาวะเหนือโลก เป็นจิตสำนึกบริสุทธิ์ที่อยู่เบื้องหลัง อันเป็นพยานและก้าวข้ามสามสภาวะแรก. เป็นสภาวะที่แสดงถึงความจริงสูงสุดและตัวตนที่แท้จริง. (อาตมัน).

อานันท์ (आनन्द - Ānanda) หรือความสุข คือผลลัพท์สูงสุด ที่ซึ่งผู้รู้ สิ่งที่รู้ และความรู้กลายเป็นหนึ่งเดียวกัน. ณ ที่นี้ การแสวงหาทางปรัชญาจะสิ้นสุดลง โดยมีข้อเสนอแนะว่าไม่มีสิ่งใดสูงกว่าอานันท์อีกแล้ว. อานันท์นี้คือความสุขที่กระตือรือร้นหรือการใช้ศักยภาพอย่างไม่ติดขัด. ไม่ใช่การจมอยู่กับความว่างเปล่า แต่เป็นความสมบูรณ์แบบแห่งการดำรงอยู่. (หน้าที่ 165 ปรัชญาอินเดียเล่มที่ 1 โดย ฯพณฯ สรวปัลลี ราธากฤษนัน สำนักพิมพ์อ๊อกซ์เฟิร์ด พ.ศ.2542/ค.ศ.1999 ISBN 019 563819 0).
"ผู้มีปัญญาเห็นด้วยความรู้อันเหนือกว่าของตน ถึงอาตมันซึ่งส่องประกายด้วยความสุขและความเป็นอมตะทั้งปวง." (บรรพที่ 2 สรรคที่ 8).

back

humanexcellence.thailand@gmail.com

Visit : 7206536