MENU
TH EN

พฤหทารัณยกะ อุปนิษัท 1

Hero Image & Title Thumbnail: ภารตะฤๅษีกำลังบำเพ็ญเพียรในป่าใหญ่, พัฒนาเมื่อ: 25 มีนาคม 2569. 

พฤหทารัณยกะ อุปนิษัท 1
 
First revision: Mar.25, 2026
Last change: Mar.29, 2026
สืบค้น รวบรวม เรียบเรียง แปล และปริวรรตโดย อภิรักษ์ กาญจนคงคา.
1.
หน้าที่ 1
(ในญานกัณฑ์01. ประกอบด้วยตำราปรัชญาต่าง ๆ ที่รู้จักกันในชื่อ อารัณยกะและอุปนิษัท การแบ่งแยกนั้นไม่ชัดเจนเสมอไป ตัวอย่างเช่น ศตปถพรหมันมีอารัณยกะอยู่ตอนท้าย ซึ่งอารัณยกะนี้เองที่รู้จักกันในชื่อ พฤหทารัณยกะอุปนิษัท คำว่า พฤหัส หมายถึง ยิ่งใหญ่ และพฤหทารัณยกะ อุปนิษัทได้รับชื่อนี้เพราะเป็นอุปนิษัทที่ยาวที่สุด.

       พฤหทารัณยกะ อุปนิษัทแบ่งออกเป็นสามส่วน (กัณฑ์) ได้แก่ มธุกัณฑ์ ยัชนวัลกยะกัณฑ์หรือมุนีกัณฑ์ และขิละกัณฑ์ แต่ละกัณฑ์แบ่งย่อยออกเป็นบท (อัธยายะ) และแต่ละอัธยายะแบ่งย่อยออกเป็นพรหมณะ (พรหมณะเหล่านี้ไม่ควรสับสนกับพรหมณะที่กล่าวถึงไปก่อนหน้านี้).

หมายเหตุ การขยายความ:
01. ญานกัณฑ์ (ज्ञानकाण् - Jñānakāṇḍa) คือส่วนหนึ่งของพระเวท (Vedas) ที่มุ่งเน้นความรู้ความเข้าใจทางจิตวิญญาณระดับสูงและการรู้แจ้ง (Knowledge Portion) ซึ่งมักอ้างถึง อุปนิษัท (Upaniṣads) และเวทานตะ (Vedanta) ต่างจากกรรมกัณฑ์ (Karma kāṇḍa) ที่เน้นพิธีกรรม ญาณกัณฑ์เน้นการทำลายอวิชชาเพื่อบรรลุความหลุดพ้น โดยมุ่งเน้นเรื่องปรมาตมันและความจริงสูงสุด 
ประเด็นสำคัญของญาณกัณฑ์:
       นิยามและที่มา: ในทางสันสกฤต Jñāna หมายถึง ความรู้/ปัญญา และ kāṇḍa หมายถึง ส่วนหรือหมวด เป็นส่วนของพระเวทที่เน้นปรัชญาและความรู้เรื่องพระเจ้า (Supreme Spirit)
       ความแตกต่าง: เป็นส่วนที่ตรงข้ามกับ कर्मकाण्ड (Karma kāṇḍa) ซึ่งเป็นส่วนของพิธีกรรมและการกระทำ
       เป้าหมาย: เป้าหมายหลักคือการเข้าใจธรรมชาติของจักรวาล ปรมาตมัน และการค้นหาความจริงสูงสุดเพื่อความหลุดพ้น
       เนื้อหาหลัก: รวมถึงบทเรียนจากอุปนิษัทที่สอนเรื่องความจริงสูงสุด (ब्रह्मन् - Brahman) และความรู้ในตนเอง 
ญาณกัณฑ์ถือเป็นส่วนที่ยั่งยืนทางปรัชญาในคัมภีร์ฮินดูที่ไม่เปลี่ยนแปลงไปตามกาลเวลา.
humanexcellence.thailand@gmail.com